Landschapsgebieden

De landschapsteams leveren zelf een begrenzing per landschap aan: kust, rivieren, veen en zand. Die vier zijn sinds #760 de indeling waarop de indicatoren worden gerapporteerd. De reden om ze aan te houden en niet de zelfgebouwde indeling van Landschapsregio’s is aansluiting: de teams hebben hun eigen berekeningen op deze grenzen geaggregeerd.

De gebieden staan in SourceData/Landschap.dms als Landschapsgebieden.

Ze overlappen elkaar, en dat bepaalt de opzet

Dit is het wezenlijke verschil met de indeling van #705. Die is een partitie: elke cel hoort bij precies een landschap. Deze vier overlappen elkaar wel, gemeten op het raster:

paar overlap
kust en zand 113.646 ha
kust en veen 68.805 ha
rivieren en veen 34.464 ha
veen en zand 33.331 ha

Kust en rivieren raken elkaar niet, rivieren en zand vrijwel niet.

Een cel kan dus bij twee landschappen horen, en dan kan er geen gedeelde kolom zijn die per cel zegt in welke regio hij ligt. Elk landschap staat daarom als een eigen eenheid van een regel met alleen een masker. De indicatorentabel wordt per landschap uitgedraaid, met dezelfde machinerie als voor Nederland, en optellen over de landschappen is per constructie onmogelijk. Dat is ook precies de bedoeling: de getallen mogen niet bij elkaar worden opgeteld.

Hoe je een landschapstabel maakt

De keuze staat in ModelParameters/Advanced/IndicatorRegio_ref, met de waarden Landschap_Kust, Landschap_Rivieren, Landschap_Veen en Landschap_Zand. Die parameter is ook met de omgevingsvariabele IndicatorRegio te zetten, net als ExportZichtjaar, zodat de vier runs te scripten zijn zonder de configuratie te bewerken.

Elke run schrijft twee tabellen: Indicatoren_<indeling> voor het gekozen landschap en NationaleIndicatoren voor heel Nederland. Vier runs geven dus de vier landschappen plus, vier keer, dezelfde landelijke tabel.

De vier begrenzingen

landschap bron gerasterd waarvan binnen Nederland
kust Landschap_Kust_20260903.shp 1.811.344 ha 901.219 ha
rivieren Landschap_Rivieren_20260903.shp 351.657 ha 351.338 ha
veen Landschap_Veen_Peilvakken_20260903.gpkg 356.970 ha 356.969 ha
zand Zand_Claimregios_20260708.shp 1.668.976 ha 1.667.916 ha

Kust is een begrenzing van het kustsysteem en niet van de kustzone op land: de helft ervan ligt op zee. De levering is 1.836.437 ha; het verschil met de 1.811.344 hierboven is de 25.094 ha die ten oosten van x 280.000 buiten het modelraster valt.

Zand heeft geen eigen bestand gekregen. De levering van #760 is geometrisch identiek aan Zand_Claimregios_20260708.shp die al op de share stond, dus de configuratie wijst daarnaar.

Veen: de peilvakversie, met de kleine gaten gedicht

De veenlevering bevat twee bestanden die een factor twee schelen. Aangehouden is de peilvakversie van 354.173 ha, want daarop aggregeert het veenteam zelf. Het andere bestand is de deelgebiedenshape van 732.079 ha, geometrisch gelijk aan wat de waterbergingsregio al leest.

Die peilvakversie heeft 2.459 gaten, samen 30.238 ha oftewel 8,5 procent. Dat zijn deels slivers tussen aangrenzende peilvakken en deels echte uitsparingen, tot 3.072 ha. Ze worden daarom niet allemaal gedicht: district_8 op het complement zoekt de aaneengesloten stukken buiten de begrenzing, en alleen stukken kleiner dan Veen_GatenDrempel worden opgevuld. De rest van Nederland is een district van miljoenen hectares en valt daar nooit onder. Op 10 ha levert dat 2.826 ha op.

Wat er buiten valt

Van Nederland valt 469.871 ha buiten alle vier de landschappen. Anders dan bij de indeling van #705 is dat geen restklasse maar gebied waarover geen enkel team iets zegt. Die hectares komen in de landelijke tabel terug en in geen enkele landschapstabel. Vier landschapstabellen naast elkaar geven dus niet heel Nederland, in twee richtingen niet: er ontbreekt gebied en er is dubbeltelling.

Controle

De rastering is naast een meting op de shapes zelf gelegd. Rivieren, zand en veen komen overeen tot op de rastering: 351.657 tegen 351.655, 1.668.976 tegen 1.668.981 en 354.144 tegen 354.173 ha. Kust wijkt 25.094 ha af en dat is exact het deel buiten het modelraster.

De veentabel is inhoudelijk getoetst voor WLO_hoog_BAU in Y2040. Veen beslaat 10,2 procent van Nederland, en de algemene indicatoren liggen daar dicht bij: verstedelijking 15,2 procent, nieuwe natuur 11,9 en overstromingsschade 10,4. De veenspecifieke indicatoren steken er ver bovenuit, met 76,1 procent van de SOMERS-emissies en 91,7 procent van de veenreserve. Dat is de bevestiging dat het masker op de goede plek ligt.