Verzilting en zoutschade
Verzilting kan leiden tot opbrengstderving in de landbouw. Zout kan gewassen bereiken via verzilt beregeningswater en via brakke of zoute kwel. De gevoeligheid voor zoutschade verschilt per gewas en wordt daarnaast beïnvloed door bodemomstandigheden, grondwaterstanden, groeistadium en de hoeveelheid beregeningswater. Ondanks veel onderzoek bestaan er nog belangrijke kennisleemtes over de precieze processen en effecten van verzilting op landbouwgewassen.
Status
Het model rekent geen zoutschade. De configuratie bevat wel een toets op verziltingsrisicoklassen uit het Deltaprogramma Zoetwater, maar die is niet aangesloten: het masker AangetastVerziltGebied in SourceData/Landbouw/Verzilting staat voor elke cel op onwaar, zodat geen enkele cel een verziltingsopslag op haar opbrengstderving krijgt (#793). Die toets staat beschreven in Landbouw methode, paragraaf Verzilting.
De onderzochte methoden om zoutschade toe te voegen aan het model zijn niet bruikbaar. Deze pagina beschrijft de onderzochte methoden en de aanbevelingen voor vervolg.
Onderzochte methoden
O.a. WWL-tabel is onderzocht. Deze methode is niet bruikbaar, omdat zoutschade in de nieuwere versies van WWL-tabel ontbreekt. Zoutschade is wel meegenomen als component in WWL-tabel 1.0.0, alleen deze tabel is niet meer beschikbaar (#616).
Twee alternatieven zijn verkend en zijn niet toepasbaar. Voor Maas-Hoffman-relaties ontbreekt kennis over de omzetting van zoutconcentraties in beregeningswater naar zoutconcentraties in de wortelzone. De kaarten van de effectmodule verzilting zijn evenmin geschikt, omdat de onderliggende data (de Basisprognoses 2024) daarvoor niet betrouwbaar genoeg zijn.
Aanbevelingen voor doorontwikkeling
Er loopt veel onderzoek naar verzilting en zoutschade. Het verdient aanbeveling om nieuwe kennis actief te volgen en waar mogelijk op te nemen in toekomstige versies van de Ruimtescanner. Belangrijke verbeterpunten zijn:
- meenemen van zoute kwel als aanvullende verziltingsroute;
- onderscheid maken tussen groeistadia van gewassen;
- benutten van nieuwe inzichten uit lopend onderzoek, waaronder een promotieonderzoek en een onderzoeksprogramma over zouttransport.